Maden işçilerinin eylemi 18. gününde

Gökay Çakır ve Başaran Aksu tutuklandı

Maden işçilerinin eylemi sürerken Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır ile Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu, sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek tutuklandı. Madenciler Ankara Adliyesi önünde toplandı.

Gökay Çakır (solda) ve Başaran Aksu (sağda)

Yıldızlar SSS Holding’e bağlı maden işçilerinin ödenmeyen alacakları için sürdürdüğü eylem devam ederken Bağımsız Maden İşçileri Sendikası (Bağımsız Maden-İş) Genel Başkanı Gökay Çakır ile Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu dün (26 Ağustos) tutuklandı. Sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek gözaltına alınan iki sendikacının tutuklanmasına tepki gösteren madenciler, “Patron serbest gezerken bizim yöneticilerimiz tutuklanıyor” diyerek Ankara Adliyesi önünde bir araya geldi.

Her iki isim de 25 Ağustos’ta gözaltına alınmıştı. Çakır, Manisa’nın Soma ilçesinde, Aksu ise Ankara’da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı önündeki eyleme yapılan polis müdahalesi sırasında gözaltına alındı. İki sendikacıya da yöneltilen suçlama, sosyal medya paylaşımları gerekçesiyle “halkı kin ve düşmanlığa tahrik” oldu. Çakır’ın gözaltısına, yaptığı üç sosyal medya paylaşımı dayanak gösterildi. Gün içinde savcılık işlemleri tamamlanan Çakır ve Aksu, tutuklama talebiyle hâkimliğe sevk edildi.

Madenciler adliye önünde

Gözaltı ve sevk kararlarına tepki gösteren madenciler, Ankara Adliyesi önünde toplandı. Bağımsız Maden-İş, kararın ardından yaptığı açıklamada tutuklamaları “siyasi iktidarın talimatıyla yürütülen bir sınıf saldırısı” olarak nitelendirdi ve mücadelenin süreceğini duyurdu:

17 gündür Yıldızlar SSS Holding’in gasp ettiği ücret ve tazminatlarımız için direniyoruz. Üç bakanlığın garantörlüğünde verilen sözler tutulmadı. Müfettiş raporu alacaklarımızı tespit etti. Sebahattin Yıldız serbest gezerken Genel Başkanımız Gökay Çakır ve Örgütlenme Uzmanımız Başaran Aksu tutuklandı.

Bu tutuklamalar siyasi iktidarın talimatıyla yürütülen, Yıldızlar SSS Holding’in çıkarlarına hizmet eden, bir sınıf saldırısıdır. Madencinin hakkını savunmak, holdinglerin nasıl büyütüldüğünü anlatmak ve işçilerin ülkeyi yönetenlerle görüşmesini istemek suç değildir.

Yıllarca ruhsatlarla, tapularla ve özelleştirmelerle büyütülen holdingin işçiye borcu ortada. Devlet gücü holdinge karşı işlemezken madenciye gözaltı, soruşturma ve tutuklama olarak dönüyor. Kimin korunduğu da kimin susturulmak istendiği de ortada.

Biz mertçe dövüşürüz. Safımızı gizlemeyiz, sözümüzü eğip bükmeyiz. Madencinin alın terini patrona yedirmedik, yedirmeyeceğiz. Başkanlarımızı yalnız bırakmayacağız.

Mücadelemiz devam ediyor. Halkımızı madenciden taraf olmaya, sendikaları ve bütün işçi sınıfını dayanışmayı büyütmeye çağırıyoruz. Bu kavga hepimizin kavgasıdır. Yoldaşlarımızı alacağız. Hakkımızı alacağız. Mutlaka biz kazanacağız.

İşçiler neden eylemde?

Eylemlerin kaynağında Yıldızlar SSS Holding çatısı altındaki iki işletme bulunuyor: Eskişehir’deki Doruk Madencilik ve Elazığ’daki Eti Gümüş. Buralarda çalışanların ödenmeyen maaşları, kıdem ve ihbar tazminatları, sendikadan doğan alacakları ve zorunlu biçimde çıkarıldıkları ücretsiz izin dönemine ait hakları aylardır çözülmeden duruyor.

Doruk Madencilik işçileri Nisan ayında Eskişehir’den başlayarak Ankara’ya yürümüş, alacakları ve özlük hakları için hem Enerji Bakanlığı önünde hem de Kurtuluş Parkı’nda eylem yapmıştı. Süreç, İçişleri Bakanlığı’nda düzenlenen ve şirketin, işçilerin, sendikanın ve üç ayrı bakanlığın temsilcilerini bir araya getiren görüşmeyle uzlaşıya bağlanmış ve ödemelerin belirli bir takvim çerçevesinde yapılacağı bildirilmişti.

Ancak işçiler bu sözlerin tam olarak gerçekleştirilmediğini belirterek 1 Haziran’da yeniden yola çıktı. 5 Haziran’da Bağımsız Maden-İş, tazminat, yıllık izin, toplu sözleşme farkları ve ücretsiz izin dönemi için o günkü hesaba göre çıkan alacakların ödendiğini açıklayarak eylemine son verdi. Fakat Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın sendikal haklarla ücretsiz izinleri konu alan denetimi henüz sonuçlanmamıştı. Taraflar, denetimden ek bir hak doğması durumunda bunun da şirketçe karşılanacağı konusunda anlaştı.

Sendika avukatı Lütfi Sabri Batı, söz konusu raporun Temmuz ayı ortalarında tamamlanarak taraflara ulaştırıldığını aktardı. Rapor, ücretsiz izinlerden, ihbar tazminatlarından ve altı işçiye ödenmesi gereken sendikal tazminattan kaynaklanan yeni alacaklar ortaya çıkardı.

Bağımsız Maden-İş eylemini 5 Haziran’da noktaladıktan kısa süre sonra Doruk Madencilik’in yetkili sendikası Türkiye Maden-İş’e üye işçiler de kendi alacakları için harekete geçti. Çalışma Bakanlığı’nın devreye girmesiyle 15-16 Haziran’da yürütülen görüşmelerin sonunda şirketle Türkiye Maden-İş arasında ayrı bir protokol imzalandı ve ödemeler bir takvime oturtuldu. Taksitler zamanında yatmayınca sendikanın üyeleri 27 Temmuz’da tekrar Ankara’ya geldi, eylemlerini önce holding binası önünde, ardından Ulus ve Kızılay’da sürdürdü.

Ankara’daki eyleme Doruk işçilerinin yanı sıra, aynı holdinge bağlı Elazığ Eti Gümüş’te çalışan Bağımsız Maden-İş üyeleri de katıldı. Sendikaya göre Eti Gümüş çalışanlarına 6 Ağustos’ta ödeme yapılacağı yazıyla taahhüt edilmiş, ancak bu söz tutulmamıştı. Bunun ardından Eti Gümüş işçileri de 10 Ağustos’ta Doruk Madencilik işçileriyle birlikte Ankara’da eyleme başladı. 10 Ağustos’tan bugüne işçiler ve aileleri birçok kez gözaltına alındı.

Madenciler dört günde üç kere gözaltına alındı

Nisan ayında başladıkları eylemleriyle ses getiren Yıldızlar SSS Holding’e bağlı işletmelerde çalışan madenciler, ödeme sözlerinin yerine getirilmemesi üzerine tekrar eyleme başladı. Bakanlık önünde direnen madencilerinle birlikte aileleri de gözaltına alındı. 13 Ağustos’ta gözaltına alınan 82 madenci 30 saatin ardından serbest bırakıldı, Bağımsız Maden-İş Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu ise hala gözaltında.

Fotoğraf: Bağımsız Maden-İş, X

Bağımsız Maden-İş, 6 Ağustos’ta X hesabından yaptığı açıklamada Yıldızlar SSS Holding’e bağlı Eti Gümüş’ün Elazığ Maden işletmesinde ve Doruk Madencilik’te çalışan işçilerinin hakların hala ödenmediği sebebiyle 10 Ağustos’ta Ankara’da olacaklarını duyurdu. Söz verilen haklarının ödenmesi için 10 Ağustos’ta Ankara’ya giden madenciler, Holding yönetimiyle görüşme tekliflerini reddederek muhataplarının devlet ve bakanlık olduğunu söyledi ve alacakları ödenene kadar Ankara’dan ayrılmayacaklarını duyurdu. İşçilerin eylemlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı önüne taşımak istedikleri süreçte işçiler, dört gün boyunca polis engeliyle karşılaştı. 13 Ağustos saat 17.00 civarında maden işçileri, işçilerin aileleri, Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır ve sendikanın Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu’nun da aralarında olduğu 84 kişi gözaltına alındı.

Ankara’da gözaltına alınan Yıldızlar SSS Holding’e bağlı Doruk Madencilik ve Elazığ’daki Eti Gümüş Maden’de çalışan 82 işçi ve Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır serbest bırakıldı. Bağımsız Maden-İş örgütlenme uzmanı Başaran Aksu ise TCK 216 “Halkı kin ve düşmanlığa tahrik” suçlamasıyla gözaltında tutulmaya devam ediyor.

*Güncelleme: Başaran Aksu 15 Ağustos'ta serbest bırakıldı

Üç günde yüzlerce gözaltı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın iki ay önce taraflar arasında imzalanan protokolle güvence altına alındığını duyurduğu işçi alacaklarının ödenmemesi üzerine yeniden Ankara’da buluştu.

Bağımsız Maden İş Sendikası, X hesabından yaptığı paylaşımda 10 Ağustos’ta bakanlık önünde eylem yapmak amacıyla toplanan işçilerin taleplerini “Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar’ın verdiği sözü tutması, gasp edilen haklarının Bakanlık tarafından derhal ödenmesi ve hesabının Sebahattin Yıldız ve ailesinden sorulması, Yıldızlar SSS Holding’in bütün işletmelerinin kamulaştırılması” olarak sıraladı.

10 Ağustos’ta bakanlık önünde eylem yapmak amacıyla toplanan, içlerinde Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır’ın da bulunduğu yüzlerce kişi gözaltına alındı. Bağımsız-Maden İş’in X hesabından yaptığı paylaşıma göre desteğe gelen yurttaşlar ve basın mensupları da gözaltıyla tehdit edildi. Gözaltındaki madenciler 12 saat sonra serbest bırakıldı.

15 günlük eylem yasağı

Bağımsız Maden-İş, çağrısını 11 Ağustos için yineledi. Eylemin başlangıç saati olan 11’den beri polis ablukası altında olduklarını bildiren Bağımsız Maden-İş üyeleri, öğleden sonra tekrar gözaltına alındı. Aynı gün içinde Ankara Valiliği, il genelinde 15 günlük eylem yasağı ilan etti. Daha sonra Bağımsız Maden-İş, çağrısını 12 Ağustos için tekrar yineledi. Gözaltına alınan 80’i aşkın kişi gece saatlerinde serbest bırakıldı.

12 Ağustos’ta metro duraklarının kapatıldığını ve gazetecilerin alandan çıkartıldığını belirten Bağımsız Maden-İş sendikası, üçüncü gün de eylemlerini gerçekleştirmek üzere buluştu. Sendikanın Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu, üçüncü günde de gözaltına alınmaları halde halkı bulundukları yerde işçi hakları için sokağa çıkmaya çağırdı. Üçüncü gün yine polis ablukasında başlayan eylemde gözaltı olmadı. Başaran Aksu, Cuma günü madencilerin Cumhurbaşkanının katılacağı etkinliği aileleriyle ziyaret edip istişare etmek istediklerini açıkladı.

Madenciye “Türkiye Geleceğe Hazır” gözaltısı

Eylemlerinin dördüncü günü olan 13 Ağustos’ta işçiler tekrar polis müdahalesiyle karşı karşıya kaldı. Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır ve sendikanın Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu’nun da aralarında olduğu 82 kişi gözaltına alındı. Polisin müdahalesi sırasında iki madenci fenalaştı. Aynı gün Yıldız SSS Holding başkanı Sabahattin Yıldız, holding binasına giren diğer madencilere gün içinde tüm ödemelerin yapacağına dair söz verdi.

14 Ağustos’ta Bağımsız Maden-İş, işçilerin gözaltı sürelerinin 24 saat daha uzatıldığını açıkladı. Madencilerin gözaltına alınmasını protesto eden aileleri de gözaltına alındı. Bağımsız Maden-İş sendikasının avukatı Lütfi Sabri Batı, yaptığı açıklamada bu gözaltıların işçilerin aynı gün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılacağı, AKP’nin 25. yılı dolayısıyla düzenlenen “Türkiye Geleceğe Hazır” başlıklı mitinge gitme planlarıyla bağlantılı olduğunu söyledi.

Bağımsız Maden-İş’in farklı illerdeki yurttaşlardan destek çağrısı yanıtsız kalmadı. 14 Ağustos’ta Madenci Anıtı önüne çağrı yapan işçilere İstanbul ve İzmir’de sendikanın çağrısı üzerine toplanan çeşitli sendika ve örgütlerle birlikte Portakal Plastik’e bağlı Petrol-İş Gebze Şubesi üyelerinden de destek geldi. Bağımsız Maden-İş, haklarını alana kadar madencilerin direnişe devam edeceğini bildirdi.

Ne olmuştu?

Elazığ’ın Maden ilçesindeki Eti Gümüş işçileri ile Eskişehir’deki Doruk Madencilik işçileri ödenmeyen ücret ve kıdem tazminatları için aylardır haklarını arıyor.

Doruk Madencilik

Eskişehir’in Mihalıççık ilçesinde faaliyet gösteren Doruk Madencilik, 2022 yılında Yıldızlar SSS Holding’e devredildi. Doruk Madencilik işçileri, devir sonrası yaklaşık 300 işçi altı ay ücretsiz izne çıkarıldığını ve ücret ile kıdem tazminatı ödemelerinde ciddi aksamalar yaşandığını kaydetti.

Yıldızlar SSS Holding’e bağlı Doruk Madencilik işçileri, ödenmeyen maaşlar ve sağlanmayan haklar sebebiyle 13 Nisan’da Eskişehir’den Ankara’ya yürüyüş başlatmış, altı gün süren yürüyüşün ardından 19 Nisan’da Ankara’ya ulaşmışlardı. Ankara’da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı önünde açlık grevine başlayan işçiler polis müdahalesiyle karşılaşmış, 21 Nisan’da 110 madenci 14 saat gözaltında tutulup serbest bırakılmıştı.

Grev, üç bakanlığın garantörlüğünde varılan uzlaşmanın ardından 28 Nisan’da sona erdi. Bağımsız Maden-İş Genel Başkanı Gökay Çakır ve sendika temsilcilerinden oluşan heyet, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ile görüştü. Görüşmenin ardından Çakır, işçilerin alacaklarının ödenmesi için 15 günlük süre istendiğini ve bakanlıkların sürecin garantörü olduğunu açıkladı. Zorla ücretsiz izne çıkarılan işçılerin bu dönemden doğan haklarının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş müfettişlerı tarafından hazırlanacak rapora göre ödenmesi kararlaştırıldı. Müfettiş raporu 20 Temmuz günü Bağımsız Maden-İş’e
teslim etti. Sendika, raporda işçilere zorla ücretsiz izinde tutuldukları dönemin ücretlerinin ödenmesi, kıdem tazminatının yanında ihbar tazminatı hakkının da tespit edildiği, altı işçinin ise sendikal baskıya uğradığı kaydedildiğini belirtti.

Bağımsız Maden-İş, verilen süre dolduğunda ödemelerin tamamlanmadığını belirtti.

Eti Gümüş

Bağımsız Maden-İş’in sitesinde yayımladığı bilgi notuna göre, 2004’ten bu yana Yıldız SSS Holding’e bağlı olan Elazığ Maden’deki Eti Gümüş işletmesinde 2 yıla yakın bir zamandır işçilerin ücretinin ödemediği ve işçileri zorunlu ücretsiz izne yollayarak sigorta haklarının engellendiği, işten çıkanların ise kıdem tazminatının ödenmediği kaydedildi. Bağımsız Maden İş, Eti Gümüş’ün üretimin durduğu Kütahya İşletmesi’nde de yaklaşık 950 işçinin kıdem tazminatı ve ücretini alamadığını kaydetti. ardından 18 Temmuz’da Eti Gümüş işçileri direniş başlattıklarını açıkladı ve 24 Temmuz’da Yıldızlar SSS Holding önüne yürüdü.

Bağımsız Maden-İş üyesi Eti Gümüş ve Doruk Madencilik işçileri 27 Temmuz’da Yıldızlar SSS Holding önünde tekrar oturma eylemine başladı.

30 Temmuz’da Doruk Madencilik işçileri yeniden Yıldızlar SSS Holding önüne geldi. İşçiler, kendilerini holding önündeki ağaçlara zincirledi. Polisin müdahalesiyle işçiler ve sendika yöneticileri gözaltına alındı. Temmuz ayında Bağımsız Maden-İş ve Doruk Maden işçileri, sendikal tazminat, ücretsiz izin dönemi ücreti ve ihbar tazminatı alacaklarının ödenmesi için Yıldızlar SSS Holding ile görüşmeler yaptı. Temmuz ayı sonunda yapılan görüşmelerde maaşların 6 Ağustos’ta yatırılacağı kontratla imza altına alındı. Maaşların 6 Ağustos’ta yatırılması, tazminatların ise üç taksitte ödenmesi kararlaştırılmıştı.

Ancak işçiler, belirlenen tarihte ödeme yapılmadığını açıkladı. Eti Gümüş ve Doruk Madencilik işçileri için 6 Ağustos’a ertelenen ödeme sözü de tutulmadı. Bunun üzerine, Bağımsız Maden-İş üyeleri 10 Ağustos’ta Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı önünde eyleme başladı.

Gizliliğe genel bakış

Niha+, bağımsız gazetecilik ilkeleri ve okur mahremiyeti çerçevesinde dijital ayak izinize saygı duyar. Sitemizde gezinirken, sizlere kesintisiz bir okuma deneyimi sunabilmek ve platformumuzun teknik altyapısını güvence altına almak amacıyla çerezler kullanılmaktadır. Sol taraftaki menüyü kullanarak çerez tercihlerinizi dilediğiniz gibi yönetebilirsiniz. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğine dair detaylı bilgi için lütfen Gizlilik Sözleşmemizi ve KVKK Aydınlatma Metnimizi inceleyiniz.