Category: Mafên Mirovan

Mehmet Sait Yildirimê ku dilê wî sekinîbû, dîsa ji nexweşxaneyê birin girtîgehê

29 August 202629 August 2026

Înîsiyatîfa ji Girtiyên Nexweş re Azadî vê hefteyê bal kişand ser rewşa girtiyê nexweş Mehmet Saît Yildirim ku 75 salî ye û krîza dil derbas kiribû. Înîsiyatîfê xwest ku Yildirim demildest were berdan.

Mehmet Sait Yıldırım ê 75 salî di Girtîgeha Girtî ya Tîpa F a Bi Hejmar 1 a Kiriklar a Îzmîrê de tê girtin. Tevî ku cezayê Yildirim qedîyaye, 3 car in tehliyeya wî tê astengkirin ango taloqkirin.

Yildirim herî dawî 24ê Tebaxê de derket pêşberî Lijneya Îdare û Çavdêriyê. Hevdîtina bi lijneyê re bi rageşî derbas bûbû û weke hevdîtinên berê yên lijneyê, dîsa “poşmanî” li Yildirim hatibû ferzkirin. Yildirim piştî vedigere odeya xwe krîza dil derbas dike û hevalê wî yê odeyê rayedarên girtîgehê ji rewşê agahdar dike û wî dibin nexweşxaneyê.

Parêzerên Yildirim gotibûn ku dema Ocalan krîz kiriye, pêşî birine nexweşxaneyeke li Bucayê û lê ji ber ku li wê derê qawîşa girtiyan tune bûye, ji wir birine Nexweşxaneya Bajar a Îzmîrê.

Her weha parêzeran destnîşan kiribû ku Yildirim anjiyo bû û du stent xistin dilê wî ku yek ji damarên sereke yên ku diçin dil girtî bûye û Yildirim ji mirinê filitî.

Yildirim ji 24ê Tebaxê vir ve li nexweşxaneyê dihat dermankirin û îro dîsa ji nexweşxaneyê birin girtîgehê.

Diviyabû Yildirim sal nîvek berê bişert bihata tehliyekirin, berdana wî bi biryara Desteya Çavdêriyê ya Rêvebiriya Girtîgehê du caran hat taloqkirin. Tevî ku mafê wî ê berdana bişert di 27ê Sibata 2025an de bû, berdana wî berê ji bo 27ê Kanûna Pêşîn a 2025an û piştre jî bo 25ê Tebaxa 2026an hat paşde xistin. Desteyê di herdu biryarên taloqkirinê de weke hêcet gotiye ku Yildirim “qeîde û rêpîvanên girtîgehê pêk neanîne” û “poşman nebûye”. Di 24ê Tebaxê de careke din 3 mehan hate taloqkirin.

Înîsiyatîfa ji Girtiyên Nexweş re Azadî

Înîsiyatîfa ji Girtiyên Nexweş re Azadî, ji bo balê bikişîne ser rewşa girtiyên nexweş, di hefteya 625emîn de çalakiya xwe ya heftane li dar xist. Înîsiyatîfê li Kolana Sakaryayê ya Enqereyê daxuyanî da û bal kişand ser rewşa girtiyê nexweş Mehmet Saît Yildirim ku çend roj berê li Girtîgeha Kiriklarê ya Îzmîrê krîza dil derbas kiribû.

Endamên Şaxa Komeleya Mafên Mirovan (ÎHD) a Enqereyê û parêzvanên mafên mirovan beşdarî daxuyaniyê bûn.

Di çalakiyê de pankarta “dermankirin maf e nayê astengkirin, divê girtiyên nexweş demildest bên berdan” hate rakirin. Di çalakiyê de dirûşmeyên “Bila girtiyên nexweş bên berdan” û “Tecrîd îşkence ye, divê tecrîd bi dawî bibe” hate berzkirin.

Hevseroka ÎHDa Enqereyê Sevîl Turgutê daxuyanî xwend.

“Xeterî li ser jiyana wî heye“

Sevîl Turgutê diyar kir ku nexweşiyên Mehmet Saît Yildirim girantir bûne û wiha got:

“Mehmet Saît Yildirim ev 31 sal in di girtigehê de tê ragirtin. Ev demeke dirêje nexweşiyên wek dil û demar, hîpertaniyon, KOAH, fitiqa stû û nexweşiyên din lê peyda bûne. Ev nexweşiyên wî jiyana wî ya rojane asteng dike. Rewşa tenduristiya Saît Yildirim di 24ê Tebaxa 2026an de bi derbaskirina krîza dil gihîşt asteke girantir. Di heman rojê de bi Desteya Çavderî û Îdareyê re hevdîtin kiriye û piştre dema ku vegeriyaye odeya xwe krîza dil derbas kiriye. Piştre wî rakirine nexewşxaneyê û stend lê dane. Ev rewşa wî ya dawî jî nîşan dide ku êdî rewşa tenduristiya Yildirim di bin xetereyê de ye.”

Sê car in berdana wî tê taloqkirin

Sevîl Turgutê bi bîr xist ku ev berdana Mehmet Saît Yildirim ev bû sê caran tê taloqkirin û rewşa tenduristiya wî li ber çavan nayê girtin. Sevîl Turgut diyar kir ku Mehmet Saît Yildirim 75 salî ye û li hemberî jiyana wî rûmeta mirovahî nayê girtin. Sevîl Turgut da zanîn ku divê Mehmet Saît Yildirim di Sibata 2025an de bihata berdan lê ev yek tê dirêjkirin û ev yek rewşa jiyan û tenduristiya wî dixe talûkeyê. Sevîl Turgut anî ziman ku divê Mehmet Saît Yildirim demildest were berdan û li cem malbata xwe dermankirina wî bi awayek rêk û pêk bê kirin.

Çi bûbû?

Yildirim di Sibata 1995an de hate girtin û ji aliyê Dadgeha Ewlehiya Dewletê ya Amedê (DGM) ve cezayê heta hetayê lê hate birîn.

Li ser daxwaza Rêberê PKKê Abdullah Ocalan, di 15ê Adara 2015an de Yildirim di çarçoveya “Peywira sekreteryayê” de biribûn Girtîgeha Tîpa F a bi Ewlekariya Bilind a Îmraliyê. 9 roj piştre di 25ê Adarê de ji ber pirsgirêkên tenduristiyê yên weke dil û KOAH yên Yildirim, ew ji Îmraliyê anîbûn Girtîgeha Tîpa F a Boluyê.

Ji ber nexweşiya dil, Yildirim pêşî bo Girtîgeha Girtî ya Tîpa F ya Boluyê, paşê ji bo Girtîgeha Tîpa D ya Amedê û Tîpa T ya Odemişê hate veguhastin. Di 6ê Îlona 2018an de ji bo Girtîgeha Jimare 1 a Kiriklar hate veguhastin. Bi salan e bi “fermana Wezaretê” de di hucreya yekkesî de tê girtin.

Pirsgirêkên tenduristiyê yên Yildirim yên wekî fitiqa sitû, tansiyona bilind, nexweşiya dil a arteriosklerotîk, KOAH û nexweşiya demaran heye.

Çavkanî: Ajansa Welat, MA, bianet

Kurd ji Reqayê koç dikin

Li Reqayê Kurdan direvînin, îşkenceyê li wan dikin

24 August 2026 Ferid Demirel

Kesên nasnameyên wan nediyar, li Reqayê kurdan direvînin û ji wan pereyên pir dixwazin. Wan dibin cihên ne diyar, îşkenceyê li wan dikin. Ji ber vê rewşê gelek malbatên kurd ji Reqayê bar kirine.

Reqa, piştî ku HSDyê ji destê DAIŞê rüzgar kir, Foto: Hawarnews

Elî Mihemed* demeke berê saet di 11.00ê nîvro de dema ji mala xwe derket, li ber deriyê xwe wesayîteke reş a bê plaqe dît. Çend kes ji wê wesayitê dakevin. Ser û rûyê xwe bi rûpoşan girtibûn û çek di destên wan debûn.

Ji Mihemed xwestin bi wan re biçe. Mihemed bi wan re kete wesayitê û bi rê ketin.

Beriya bi rê bikevin telefon û alavên din ên Elî Mihemed li cih hiştin ango bi xwe re nebirin.

Di meh û nîva dawiyê de nêzîkî 10 kes bi vî rengî li Reqayê, bajarê Sûriyeyê hatin revandin.

Kesên nasnameyên wan nediyar saet di 11.00ê nîvro de diçin ber malên berê diyar kirine, ji wê malê yê mêr direvînin. Dibin bi rojan îşkenceyê li wan dikin û paşê fotografên wan ji malbatên wan re dişînin da ku ji bo wî berdin pereyan bidin.

Dema wan direvînin, ser û çavê wan digirin, wan dixin begaja erebeyê. Bi rojan li wir dihêhin. Paşê dibin cihên nepen. Dest û lingên wan girêdayî, bi rojan birçî dihêlin.

Ew kesên tên revandin, hemû jî kurd in.

Ji bajarê Reqayê du kesên ku bûne şahidên van bûyeran ji niha+ê re diyar kirin ku piştî ev bûyer dest pê kirine kurd ji Reqayê bar dikin. Li gorî herdu kesan armanca revandinê ew e ku kurd li Reqayê nemînin.

Ji ber ewlehiyê wan kesan, nexwestin em navên wan binivîsin. Her weha ji ber heman armancê me navê kesên ku hatine revandin, guherandin.

Piştî serê salê ji sedî 70yê Taxa Kurdan vala bûye

Reqqa li bakurê Sûriyeyê li ser Çemê Firatê dikeve. Bajarekî stratejîk e. 160 kîlometre dikeve rojhilatê Helebê. Dîrokeke wê ya kevn heye. Gelek şaristanî li vir bicih bûne.

Bajar di navbera salên 2014 û 2017an de bû paytexta DAIŞê. Ji ber şer û pevçûnan wêran bû. Di sala 2017an de bi Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) bi piştgiriya DYAyê ev der rizgar kir. Ji bo rizgarkirina wê operasyon bi mehan domand. Di encamê de bi hezaran DAIŞê teslîm bûbûn û ew li kampan bicih kiribûn.

Reqa, Foto: Google maps

Heta Kanûna Paşiyê ya 2026an jî di bin kontrola HSDyê de bû. Piştî dawaiya sala 2025an û destpêka sala 2026n hêzên rejîma demkî ya Şamê êrîşî deverên kurdan kirin, di Kanûna Paşiyê ya 2026an de ev dever radestî artêşa hikûmeta demkî hate kirin.

Li gorî serjimêriya sala 2011 û 2012an a beriya serweriya DAIŞê, li Reqqayê nêzî 60 hezar kurd bicih bûn. Piştî şerê Sûriyeyê û serdema DAIŞê, gelek kurdan ji vir bar kirin. Lê piştî HSDyê ew dever bi dest xist, beşek ji wan vegeriyan cih û warên xwe.

Piştî artêşa hikûmeta demkî di destpêka êrîşî deverên kurdan kirin, dîsa kurdan ji vir koç kirin. Bi taybet her du sê rojên destpêka vî şerî, li bajêr kurd neman. Lê paşê dîsa beşek ji wan vegeriyan.

Li gorî zanyariyan li Taqa Kurdan a Reqayê ji sedî 70yî kurdan bar kirine. Li tevahiya Reqayê, beriya niha rêjeya Kurdan ji sedî 40ê bajêr bû. Ji sedî 60 jî ereb bûn. Lê niha ji sedî 5 yan jî 10 kurd mane.

“Dibêjin kurd li vir mêvan in”

Mahmûd Derwîş* piştî hate revandin û bi dana pereyan serbest bû, weke yên din neçar ma û ji Reqayê bar kir. Lewre kesên ew revandin jê re gotin dema tu li vir bimînî em ê te bikujin.

Hinek kes bi revandin û kuştina malbatê tên tirsandin. Dema bar kir xaniyê xwe yê bihayê wî bi 60 cezar dolarî bû, neçar ma û bi 40 cezar dolarî firot.

Çavkaniyeke ku nexwest navê xwe diyar bike got ku hemû kesên koç kirine mal û milkên xwe bi erzanî ji dest xwe derdixin û neçarî koçberiyê dibin.

Çavkaniyeke din diyar kir ku gel dest pê kiriye, genim û cehê xwe, mal û milkê xwe, dikanên xwe, wesayitên xwe difiroşin: “Milet dibêje li şûna canê xwe bidim, bila malê xwe bidim.”

Li gorî nirxandina çavkaniyekê, ew kesên vî karî dikin dibêjin, “Kurd li vir mêvan in” û divê ji vir bar bikin.

Wan serdema rejîma Beasê bibîr xist ku di wê demê de projeye “Kembera erebî” bi pêş ketibû û kesên ereb anîbûn û li cih û warên kurdan bicih kiribûn. Bi vê jî dixwestin demografiya cografiya kurdan biguherînin.

Çavkaniyekê bûyerên li Reqayê pêk tên dişibîne vê projeyê û dibêje ew armanc û ev armanc heman tişt in.

Di nava hefteyek 10 rojan de bi kêmanî telefonî 3 kesan kirine da ku ji Reqayê koç bikin.

Hikûmeta demkî çi dike?

Li gorî zanyariya çavkaniyekê bi tenê komeke yên mirovan direvînin. Lê li gorî çavkaniyeke din du sê kom in.

Tê îdiakirin ku dema tên, xwe weke endamên asayîşê didin nasîn. Ji ber wê jî kes nikare ji wan re tiştekî bibêje.

Her weha bi telefonên ku jimareyên wan xưa nabin an jî bi yên ji derveyî Sûriyeyê telefon dikin.

Dema wan direvînin destpêkê pereyên zêde dixwazin. Ji yek kesên ku hatiye revandin jê 250 hazar dolar xwestine. Hinek kes bi 20 hezar, 30 hazar dolarî karîne xwe rizgar bikin.

Ev pere bi rêya sîstema cereyan a bi navê Sham Cash ve tê şandin ku sîsteme resmî ya Sûriyeyê ye.

Sham Cash çi ye?

Sepana bi navê Sham Cashê, ji bo dabeşkirina mûçeyan, dayîna fatoreyan û veguhastina pereyan bûye rêbaza ku hikûmeta demkî ya Sûriyeyê tercîh dike.

SMEX, saziya mafên dijîtal diparêze di meha Nîsana 2025an de derbarê Sham Cashê de lêkolînek kiriye. Li gorî vê lêkolînê:

Sepana Sham Cash a ku ji bo karmendên dewletê bûye neçarî, di warê ewlehiya dîjîtal de fikarên bilez derdixe holê.

Di meha Rêbendanê de, bi bêdengî ferman ji karmendên Sûriyeyê re hat dayîn ku ji bo girtina mûçeyên xwe sepaneke bi navê “Sham Cash” daxin.

Sepana Sham Cash tenê bi rêya malpera sepanê dikare were daxistin û di firoşgeha iOSê de nîn e. Ev jî tê wê wateyê ku sepan ne ewle ye, ji ber ku sepanên di firoşgehên fermî de cih digirin divê di testên pejirandina ewlehiyê yên tund re derbas bibin.

Nûçeyên medyayê yên di meha Rêbendanê de her wiha nîşan didin ku sepan bi veguhastinên “Bankaya Çam” a li Îdlibê re, ku ofîseke pevguhertina pereyan a li Tirkiyeyê qeydkirî ye û di qada navneteweyî de nayê naskirin, girêdayî ye. Fonên ku bi rêya Sham Cashê tên veguhastin, di Bankaya Navendî ya Sûriyeyê an jî sîstema bankavaniya cîhanî re derbas nabin.

Dema ku gihîşt meha Nîsanê, sepan bû mecbûrî. Lê belê sepan bi xerabûnên teknîkî, têkiliyên darayî yên gumanbar û kêmbûneke fikarbar a şefafiyetê hatiye tohmetkirin. Dema ku bêhêvîtî di nava bikarhêneran de zêde bû, Yekîneya Analîza Edlî ya SMEXê lêkolîn kir bê ka bi rastî çi diqewime.

Pêşvebirê nenas ê li pişt Sham Cashê

Nebûna ti agahiyên vekirî ji raya giştî re derbarê şîrketa li pişt Sham Cashê de, di warê zelalbûn û hesabpirsînê de rê li ber fikarên cidî vedike. Ji ber ku pêşvebirekî naskirî an qeydkirî nîne, di rewşa binpêkirina daneyan, sextekarî an jî wendakirina darayî de saziyek ku bibe berpirsyar nîne.

Di sepanê de her wiha ti nîşaneyên eşkere yên Mercên Bikaranînê, Siyaseta Nepenîtiyê an qada desthilatdariya qanûnî nînin; ev jî serîlêdana li rêyên qanûnî hema bêje nemimkun dike.

Ji ber ku têkiliya Sham Cashê bi şîrketeke rewa an jî piştrastkirî re nîne, protokolên ewlehiyê nayên nirxandin; ev jî rîska xerabkirina amûrên bikarhêneran bi nermalavên xerab (malware) an nermalavên sîxurî (spyware) bi awayekî berçav zêde dike.

Ji ber ku xwediyekî wê yê bi fermî qeydkirî nîne, bikaranîna xirab an firotina daneyên hesas ên bikarhêneran, ku agahiyên kesane, agahiyên darayî û dîroka danûstandinan jî di nav de, nayê şopandin û kontrolkirin.

Çavkaniyan ji niha+ê re diyar kirin ku ger ev rêbaz ji hêla hikûmeta demkî ve hatibe pejirandin, dema ev grup kesekî direvînin û bi rêya vê rêbazê pereyan distînin, hikûmet dikare wan peyda bike.

Komîteyek hatiye avakirin

Li gorî zanyariyan rêveberiya kurdan ji bo vê rewşê komîteyeke ji sê kesan ava kiriye. Ev komîte armanc dike ku vê rewşê bişopîne û pirsgirêkan çareser bike.

Li gorî daneyên komîteyê dane, heta niha 4 hezar malbatên kurd ji Reqayê koç kirine. Beşeke ji wan çûne Kobaniyê. Beşek jî li Hesekê bicih bûne.

Çavkaniyekê destnîşan kir ku hejmara kesên tên revandin, gef li wan tê xwarin û dixwazin koç bikin, ji van hejmarên fermî zêdetir in. Lewre hin kes hene naxwazin navên wan belav bibin û ji ber wê jî behsa revandin an jî gefxwarinê nakin.

*Navên kesên ku hatine revandin ji ber ewlehiyê, hatine guhertin. Fotograf û dîmenên wan kesên ku hatine revandin, ji ber ewlehiyê necatine belavkirin.

Karkerek mir, 12 karker birîndar bûn

Li Enqereyê kaneke madenê hilweşiya

22 August 202622 August 2026

Li Çayirhana Ankarayê, di Nîsana 2025an de jî heman kana madenê hilweşiyabû û di encamê de 14 karker birîndar bûbûn.

Li navçeya Beypazariyê ya bajarê Enqereyê li qada xebatê ya Şirketa Enerjiyê ya Çayirhanê qezayeke madenê rû da û karkerek mir û 12 karker jî birîndar bûn. Ji wan rewşa 4 karkeran giran e.

Walitita Enqereyê li ser bûyerê daxuyaniyek belav kir û da zanîn ku 20 karker birîndar bûne û karkerek jî miriye.

Walîtiyê eşkere kir ku bûyer doh danê êvarê li taxa Hirkatepeyê qewimiye.

Di daxuyaniyê de wiha hat gotin:

“Li gorî tespîtên ewil, li pişt qada xebatê ban herifiye û ji ber zextê karker li derdorê belav bûne. Tîmên cendirme, ewlehî, agirvemirandin, AFAD, UMKE û tîmên tenduristiyê çûn cihê bûyerê. 15 ambulansan birîndar veguhastin nexweşxaneyan. Ji bûyerê 20 welatiyên me bandor bûn û karkerekî madenê mir. Tedawiya birîndaran berdewam dike.”

Walîtiyê her wiha da zanîn ku li ser sedema qezayê dest bi lêpirsînekê hatiye kirin.

Serbijîşkê Nexweşxaneya Dewletê ya Beypazariyê Selahattîn Biçak li ber nexweşxaneyê daxuyanî da rojnamegeran û diyar kir ku birîndarên ku gihîştine nexweşxaneyê li serê xwe ne û rewşa wan tê şopandin.

Li Çayirhana Ankarayê, di Nîsana 2025an de jî heman kana madenê hilweşiyabû û di encamê de 14 karker birîndar bûbûn.

Lêgerîna li edaletê dewam dike

33 salên bêcezatiya Qetlîama Dîgorê

13 August 202613 August 2026

Di 14ê Tebaxa 1993an de li navçeya Dîgorê ya Qersê, li dijî ferzkirina cerdevaniyê, serdegirtinên gundan, binçavkirinan û zextên li herêmê, çalakiyeke protestoyî pêk hatibû. Tîmên taybet gule li hezaran kesên ku dimeşiyan reşandin. 17 kes hatin kuştin ku şeş ji wan zarok bûn. Li gorî daxuyaniyên fermî 63 birîndar bûn. Di doza hat vekirin de heşt polîsan beraat kirin. Tirkiyeyê jî piştî çendîn salan li pêşberî Dadgeha Mafên Mirov a Ewropayê (DMME) ji ber bûyera li Dîgorê berpirsiyariya xwe qebûl kir.

Li cihê Qetlîama Dîgorê lê pêk hatibû, bernameyeke yadkirinê pêk hatibû, 2025, Foto:MA

Di 14ê Tebaxa 1993an de xelkê gundên girêdayî navçeya Dîgorê ya Qersê, li dijî zextên ku bi salan e berdewam dikirin, ber bi navenda navçeyê ve dest bi meşê kiribûn.

Mirovên ku ji gundên cuda hatibûn ba hev û dixwestin serdegirtinên malan, binçavkirin û ferzkirina cerdevaniyê bi dawî bibin, li dora gundê Qoçakoyê kom bûn. Koma ku ji hezaran kesan pêk dihat, nêzîkî du kîometreyan nêzî Dîgorê hate sekinandin. Piştî demekê, polîsan gule li wan reşandin. Di encamê de 17 kes hatin kuştin. Ji van şeş kes zarok bûn.

Li gorî daxuyaniya fermî 63 kes jî birîndar bûn. Lê belê şahid û hin vegotinên wê serdemê diyar dikin ku hejmara birîndaran gelekî ji vê zêdetir bû. Hin sahiden destnîşan kirin ku ji ber tirs û zextê gelek birîndaran serî li nexweşxaneyan neda bû.

33 sal di ser Qetlîama Dîgorê re derbas bûn. Lê belê lêgerîna edaletê ya ji ber vê qetlîamê hîn jî dewam dike.

“`html

Kesên di dema Komkujiya Dîgorê de hatin kuştin

Di 14ê Tebaxa 1993an de, dema meşa li Dîgorê 17 kes hatin kuştin jiyana:

17 Kes

01 Gülcan Çağdavul (8 salî)

02 Selvi Çağdavul (14 salî)

03 Yeter Kerenciler (13 salî)

04 Necla Geçener (14 salî)

05 Zarife Boylu (15 salî)

06 Erdal Buğan (17 salî)

07 Zeynep Çağdavul (19 salî)

08 Hacer Hacıoğlu (20 salî)

09 Suna Çidemal (21 salî)

10 Fatma Parlak (22 salî)

11 Faruk Aydın (27 salî)

12 Cemil Özvarış (39 salî)

13 Gıyasettin Çalışçı (41 salî)

14 Hasan Çağdavul (43 salî)

15 Süleyman Taş (47 salî)

16 Tütiye Talan (66 salî)

17 Nurettin Orun (80 salî)

Agahiyên nav û temenê kesên jiyana xwe ji dest dane li gorî qeydên fermî û belgeyên dozê yên derbarê komkujiyê de hatine rêxistinkirin.

Sê sal şûnde doz hat vekirin

Piştî qetlîamê lêpirsîn hat destpêkirin. Parlamenterê wê demê yê SHPê yê Qersê Mahmut Alınak û hevalên wî raporek amade kirin. Ev rapor pêşkêşî Serokê Meclisê Husamettîn Cindoruk kirin. Piştî ku rapor bi rêya Wezareta Dadê gihîşt Serdozgeriya Komarê ya Qersê, pêvajoya darizandinê bi pêşve çû.

Lêpirsîna amadekariyê nêzî sê salan dewam kir. Di sala 1996an de derbarê heşt polîsên li Rêveberiya Ewlehiyê ya Qersê dixebitîn de bi îdiaya “kuştina bi qesdî” û “hewldana kuştina bi qesdî” doz hat vekirin.

Polîsên tawanbar di parastinên xwe de îdia kirin ku ji nava komê gule li wan reşandine û roketatar hatiye bikaranîn.

Lê belê hate diyarkirin ku di lêkolînên cihê bûyerê de, ji bilî kovikên vala yên aîdî çekên ku polîsan bi kar anîne, ti delîlek derbarê roketatarek an çekeke din de ku van îdiayan piştrast bike nehatiye dîtin. Di raporên saziyên mafên mirovan ên wê demê de jî bal hat kişandin li ser van nakokiyên di nava dosya dozê de. Tevî vê yekê jî piştî si salan darizandin devam kir, polîsên tawanbar beraat kirin.

Bi hinceta “parastina rewa” beraat kirin

Piştî zêdetirî 40 danişînan, Dadgeha Cezayê Giran a Qersê di 24ê Sibata 2006an de derbarê heşt polîsan de bi hinceta “parastina rewa” biryara beraatê da.

Bi vî awayî di bûyera ku 17 kes lê hatibûn kuştin û bi dehan kes birîndar bûn de, xebatkarên ewlehiyê yên ku wekî tawanbar dihatin darizandin, bêyî ku bi berpirsiyariya cezayî re rû bi rû bimînin xwe rizgar kirin.

Tabloya ku di dosyaya Dîgorê de derket holê, piştî çendîn salan ji aliyê parêzeran ve jî bi awayekî tund hate rexnekirin. Yek ji parêzerên dozê Kahraman Ozçagin diyar dike ku darizandin bi navberên dirêj dewam kiriye, daxwazên wan ên ji bo guhdarkirina gelek şahidan nehatine qebûlkirin û di hiqûqa navxweyî de girtina encamekê ne mimkûn xuya dike.

Li gorî Ozçagin yek ji kêmasiyên herî girîng ên dosyayê ew bû ku kesên şahidên rasterast ên bûyerê bûn, ji aliyê dadgehê ve bi têra xwe nehatine guhdarîkirin.

Tirkiyeyê li DMMEyê berpirsiyarî girt ser xwe

Piştî ku polîsên tawanbar li Tirkiyeyê beraat kirin, hin malbatan serî li Dadgeha Mafên Mirov a Ewropayê (DMME) dan.

Di serlêdanan de bi taybetî binpêkirina mafê jiyanê, nekirina lêpirsîneke bibandor û û dirêjiya darizandinê hatin rojevê.

Di pêvajoya DMMEyê de Tirkiyeyê rêya çareseriya dostane hilbijart. Li gorî nûçeya bianetê ya ku di sala 2007an de hatibû weşandin û cih dabû daxuyaniyên parêzerê wê demê Tahir Elçî, Tirkiyeyê berpirsiyariya xwe ya derbarê bûyera li Dîgorê de qebûl kir, derbarê parastina mafê jiyanê û meşandina lêpirsîneke bi bandor de misogerî da.

Her çend polîsên tawanbar li Tirkiyeyê beraat kirin, Tirkiyeyê di pêvajoya Dadgeha Mafên Mirov a Ewropayê de berpirsiyarî girt ser xwe.

Lê belê pêvajoya DMMEyê bi cezakirina xebatkarên ewlehiyê yên ku di qetlîamê de gule reşandibûn bi dawî nebû. Tazminat dan malbatan. Ji aliyê faîlan ve bêcezatiyê dewam kir.

“Ji mirinê mezintir êş e”

Her çend dosya dozê ji bo şahidên Qetlîama Dîgorê girtî be jî, 14ê Tebaxa 1993an nehatiye girtin.

Qasim Çagdavûl, di hevpeyvîneke ku çendîn sal berê dabû de dema behsa zexta li gundan û ferzkirina cerdevaniyê dikir, got ku meş li dijî van zextan pêk hatibû.

Li gorî vegotina Çagdavûl dema bi hezaran kes ber bi Dîgorê ve diçûn tankan pêşiya rê girtin, tîmên taybet li mevziyan bûn û li ser komê gule hatin reşandin. Çagdavûl anî ziman ku wî di wê rojê de xwişka xwe û xizmên xwe winda kirine:

“Mirin nîne, ew êşê bi salan hilgirtin ji mirinê mezintir êşek e.”

“Di rojekê de vegeriya roja meşherê”

Zahir Serbest ê ku ji qetlîamê bi birîndarî xelas bûbû jî, çendîn sal bi şûnde tiştên ku jiyabû vegot.

Serbest got ku di dema meşê de gule li lingê wî ketiyê, piştî wê jî hatiye desteserkirin û 17 rojan li yekîneyeke leşkerî hatiye ragirtin.

Li gorî vegotina Serbest di dema qetlîamê de li qada ku birîndar lê bûn jî dengê çekan dewam kiriye.

33 sal şûnde heman bîr

Suna Karataş a ku di dema qetlîamê de 15 salî bû, di sala 2026an de behsa şahidiya xwe kiriye û ew rojê wekî “cihê qiyametê” bi bîr aniye.

Karataş anî ziman ku di dema meşê de li ser mirovan gule hatin reşandin, mirov reviyan û behsa tiştên ku li cihê birîndaran lê bûn kir.

Karataşê gotiye ku serdegirtinên li ser gundan dewam kirin, mirov hatin binçavkirin û gelek kes neçar ma ku cihên ku lê dijîn biterikînin.

Qetlîama Dîgorê wê ji nû ve bê vekirin?

Wezîrê Dadê Akın Gürlek di 25ê Nîsana 2026an de gotibû ku di nava Rêveberiya Giştî ya Karên Cezayî de Serokatiya Daîreya Lêkolîna Sûcên Failên wan Nediyar hatiye avakirin û li 75 bajaran bi 638 dosyayî û derbarê 693 mexdûran de lêkolîneke berfireh hatiye destpêkirin.

Wezîr di daxuyaniyên xwe yên din de ragihand ku di encama lêkolîna ji nû ve ya hin dosyayên kuştinên failên wan nediyar de kuştin hatine ronîkirin.

Lê belê derbarê wê yekê de ku hîn agahiyeke Celal a li ber çavê raya giştî nîne ku ka wê Qetlîama Dîgorê bikeve nava vê çarçoveya lêkolînê de an na.

Parêzerê dosyayê Kahraman Ozçagin jî ji ber vê yekê diyar dike ku dixwaze bi serlêdana li Wezaretê fêr bibe ka Dîgor di nava wê lîsteyê de heye an na.

Ozçagin wiha gotiye:

Li gorî parêzer ji bo rûbirûbûneke rasteqîn ne bes e ku tenê mekanîzmayên darizandina heyî bêne xebitandin, divê arşîvên dewletê bêne vekirin û Komîsyoneke Rastiyê ya serbixwe bê avakirin.

Rojnameger Sema Bîngol jî di nav de ji bo 25 kesan lêpirsîn hate dest pê kirin

30 July 2026

Rojnameger Sema Bîngol jî di nav de derbarê 25 kesên ku beşdarî bîranîna Ethem Sarisuluk bûne de lêpirsîn hate destpêkirin.

Nûçegihana Ajansa Mezopotmayayê (MA) Sema Bîngol jî di nav de derbarê 25 kesên ku di 1ê Hezîrana 2026an de beşdarî 13emîn bîranîna Ethem Sarisuluk bûne de lêpirsîn hate destpêkirin.

Nûçegihana MAyê Sema bingol ku ji ber şopandina bîranînê bi ledanê hatibû desteserkirin, piştî îfadeyên li emniyetê hatibû berdan.

Serdozgeriya Komarî ya Enqereyê, Sema Bîngol jî di nav de derbarê 25 kesên hatibûn desteserkirin de bi hinceta, “Muxalefeta li dijî qanûna xwepêşandanan a bi hejmar 2911an” lêpirsîn da destpêkirin.

Ethem Sarisuluk, 14ê Hezîrana 2013an di nav çalakî û xwepêşandana ji bo Parka Geziyê de li Enqereyê ji aliyê polîsan ve hatibû kuştin.

Li Îranê di pênc mehan de herî kêm 22 kes hatin darvekirin

28 July 2026

Darvekirina Sepahi Badjani û Safari Hosseinabadi, yekemîn bûyerên tê zanîn ku tê de kesên di xwepêşandanên Kanûna Paşiyê de hatine desteserkirin, li pêşberî gel hatine darvekirin.

Foto: Hengaw

Rayedarên Îranê aşkere kirine ku wan serê sibeha roja Sêşemê Abolfazl Sepahi Badjaniyê 23 salî û Amirhossein Safari Hosseinabadiyê 29 salî yên di dema xwepêşandanên Kanûna Paşiyê ya 2026an de hatibûn girtin, li Qada Alîxanî ya Îsfehanê li pêşberî gel darve kirin. Darvekirin girêdayî bûyera ku wekî “Doza Qada Alîxanî” tê binavkirin, hatin pêkanîn. Cih û rewşa bersûcê sêyemîn, Alireza Sepahi, nayê zanîn.

Li gorî zanyariyên Rêxistina Mafên Mirov a Hengawê, derbarê bûyerê de hin vîdeo li ser medyaya civakî belav bûne. Di vîdeyoyan de tê dîtin ku bi şev gelek hêzên ewlehiyê li qada darvekirinê hatine bicihkirin. Hêzên ewlehiyê, kesên ku ji bo şermezarkirina darvekirinan li cihê bûyerê kom bibûn, belav kirine. Ev rewş bûye sedema birîndarbûn û girtina çend kesan.

Her du kes jî rastî îşkenceyên giran hatin

Di heman daxuyaniyê de hatiye diyarkirin ku li gorî zanyariyên çavkaniyên agahdar ên derbarê bûyerê de, Sepahi Badjani û Safari Hosseinabadi piştî girtina wan, ji bo bi zorê îtîraf ji wan bê wergirtin, rastî îşkenceya giran a fîzîkî û derûnî hatine. Di daxuyaniyê de hatiye gotin ku “Ew ji xizmeta parêzeriya serbixwe û darizandineke dadperwerane bêpar hatin hiştin” û hat diyarkirin ku “cezayên mirinê tenê li ser bingeha îtîrafên ku di bin îşkenceyê de hatibûn wergirtin, bûn.”

Dadgeha Îranê ragihandiye ku her du kes bi girêdayî pevçûnên di dema xwepêşandanên Qada Alîxanî de derketine, bi sûcên hilgirtina çekên birrînê û beşdarbûna di kuştina endamekî hêzên ewlehiyê yên hikûmetê de hatine cezakirin. Dadgehê, derbarê hûrgiliyên pêvajoya darizandinê de an jî delîlên serbixwe yên ku van îdiayan piştrast bikin, ti agahî pêşkêş nekirin.

Hengawê, derbarê çarenûsa Alireza Sepahi de ku bersûcekî din ê heman dozê ye, fikarên xwe anîn ziman. Ji bo serdaneke dawî gazî malbata wî kirine lê cihê ku ew lê ye nayê zanîn û ev yek jî tirsa ku dibe darvekirina wî nêzîk be, zêde dike.

Di 5 mehan de herî kêm 22 kes hatin darvekirin

Li gorî daneyên ku Navenda Îstatîstîk û Belgekirinê ya Hengawê kom kirine, herî kêm 22 kesên di dema xwepêşandanên Kanûna Paşiyê ya 2026an de hatibûn girtin, di nava pênc mehên dawî de li Îranê hatin darvekirin. Darvekirina Sepahi Badjani û Safari Hosseinabadi, yekemîn bûyerên tê zanîn ku tê de kesên di xwepêşandanên Kanûna Paşiyê de hatine desteserkirin, li pêşberî gel hatine darvekirin.

Hengawê beriya niha ragihandibû ku di doza Qada Alîxanî de herî kêm 12 bersûc bi cezayê kuştinê hatine cezakirin. Bi darvekirina Sepahi Badjani û Safari Hosseinabadi re, hejmara darvekiriyan di vê dozê de derket çaran. Li aliyê din metirsiya darvekirina heşt girtiyên din jî berdewam dike.

Rapora OHDê: Lijneya Çavdêriyê ya girtîgehê weke dadgeh tê bikaranîn

17 July 2026

Endama Komîsyona Girtîgehan Berfîn Babaoglu: Mafê tenduristiyê bi awayekî sîstematîk tê astengkirin. Girtiyên nexweş bi rêkûpêk nayên dermankirin. Di girtigehan de pêkanînên wek îşkence û miemeleyên xirap berdewam dikin.

Komîsyona Girtîgehan a Şaxa Komeleya Hiqûqnasên Ji Bo Azadiyê (OHD) ya Enqereyê rapora xwe ya 6 mehan(Kanûna Paşîn – Hezîrana 2026an) ya derbarê binpêkirinên mafan ên girtîgehên herêma Anatolyaya Navîn de li avahiya xwe bi daxuyaniyekê aşkere kir.

Endamên komaleye tevlî daxuyaniyê bûn. Metna daxuyaniyê endama Komîsyona Girtîgehan Berfîn Babaogluyê xwend.

Berfîn Babaogluyê diyar kir ku wan derbarê girtîgehên, Afyon, Bolvadîn, Çorum, Sungurlu, Eskîşehîr, Karabuk, Kirikkale, Kirşehîr, Sîncan û Yozgatê rapor amadekirine.

Berfîn Babaoglu diyar kir ku di girtîgehan de binpêkirinên mafan zêdebûnê û wiha got:

“Berdanên bişert bi awayekî kêfî tên astengkirin. Lijneya Çavdêrî û Îdareyê wek dadgeheke 2emîn bi kar tînin. Mafê tenduristiyê bi awayekî sîstematîk tê astengkirin. Girtiyên nexweş bi rêkûpêk nayên dermankirin. Di girtigehan de pêkanînên wek îşkence û muameleyên bêrûmetî berdewam dikin. Li ser girtiyan lêgerînên nav dev û bi kelemçeyê ve dermankirin tê ferzkirin. Ew yek jî ji bo gihiştina dermankirinê astengî derdixe pêşiya girtiyan. Di girtîgehan de sepanên tecrîdê û astengkirina mafên civakî didomin. Di girtigehan de girtiyên 4 sal in di bin tecrîde de ne hene. Girtiyên li Girtîgehên Girtî yên Ewlehiyên Bilind û Tîpa S dimînin, ji aliyê derûniyê ve pirsgirêkên giran dijîn. Mafê zimanê dayikê yê girtiyan tên astengkirin.”

Berfîn Babaogluyê anî ziman ku ew di serî de bang li Wezareta Dadê û hemû nûnerên îdarî û darazê dikin ku van gavan li xwarê hatine rêzkirin, biavêjin:

Girtiyên ku di bin şert û mercên girtigehê de nikarin bigihêjin tedawiyê divê ji bo van çareseriyên din bên dîtin. Divê li ber nexweşiyên wan cezayên wan bêne paş ve xistin.
Divê sepanên weke lêgerîna nava dev û lêgerinê tazî bi dawî bibin û sewqkirinên girtiyên nexweş neyê dereng xistin û girtiyên nexweş divê di girtigehên nêzî malbatên xwe de werin girtin.
Divê gihiştina girtiyan ava paqij û xwerinên rêkûpêk neyê astengkirin û xwe gihiştina malzemeyên hijyen û paqijiyê pêkan bibe.
Divê girtiyên nexweş di şert û mercên paqij de bigihêjin saziyên tenduristiyê û sepanên muaneyên bi kelempçeyê dawî bibe.
Divê ji bo êrişên di serê sibe û şev dibin de kiryarên wek zirarê didin tiştên girtiyan û tundî li wan tê kirin lêpirsînên rêkûpêk werin kirin.
Divê astengiyên bi keyfî yên li pêşiya axaftin, werzîş û atolyayan bi dawî bibin.
Divê girtigehên wek Ewlehiyên Bilind a Girtî (YGC) û Tîpa S ê ku ji bo tecrîde hatiye avakirin an gav bi gav werin girtin an jî şert û mercên wan werin sereraskirin.
Divê mafê parastina bi zimanê dayikê bi zagonan were bikeve bin ewlehiyê û nivîsandinên bi Kurdî divê neyê astengkirin.
Divê kotayên pirtûkan û qedexekirinên xwe gihandina rojname, kovar û televîzyonê bi dawî bibin.
Divê kiryarên Lijneya Çavderî û Îdareyê yên wek nirxandina ‘rewşa baş’ bi dawî bibe.
Divê daxwaza girtiyên nexweş ên dixwazin girtigehên nêzî malbatên xwe bin, pêk were, divê sepanên surgunê dawî bibe.
Divê derbarê daxwaznameyên ku girtî dişînin û aqûbêta wan de agahî ji girtiyan re bê dayîn.
Divê zagon li gor rûmeta mirovahiyeyê bên çêkirin.
Divê biryarên Navendên Îdareya Çavderiyê ku dibe sedemên şewitandina înfazê ji holê rabe.”

“Di 2 salên dawî de 3888 kes hatin darvekirin”

14 July 2026

Kampanyaya “Na ji darvekirinê re ya roja Sêşemê” aşkere kir ku di 129emîn hefteyê de li 58 girtîgehan çalakiyên greva birçîbûnê didomin.

Kampanya “Na ji darvekirinê re ya roja Sêşemê” di hefteya 129emîn a çalakiyan de daxuyaniyek da. Di daxuyaniyê de diyar kir ku ji dema destpêkirina wezîfeya Serokkomar Mesûd Pezeşkiyan û vir ve di nava 2 salan de herî kêm 3 hezar û 888 kes hatine darvekirin.

Di daxuyaniyê de hatiye destnîşankirin ku rejîma Îranê ji bo astengkirina çalakiyên şermezarkirinê yên civakî darvekirinê weke cezayekî bi kar tîne û hat bibîrxistin ku hefteya derbasbûyî li Girtîgeha Adilabad a li Şîrazê jineke 52 salî hatiye darvekirin.

Her wiha diyar bû ku di çarçoveya doza Qada Alihani ya li Îsfahanê de têkildarî 12 girtiyên siyasî biryara darvekirinê hatiye dayîn.

Kampanyayê diyar kir ku 10ê Tîrmehê li qawişa jinan a li Girtîgeha Evînê hêzên ewlekariyê êrîş birine ser girtiyên siyasî û bang li raya giştî kir ku ji bo girtiyên ku cezayê girtîgehê li wan hatiye birîn dengê xwe bilind bike.

Îranê di 2025an de herî kêm 1639 kes bi darve kiriye

Rêxistina Mafê Mirovan ya Îranê (Iran Human Rights- IHR) û platforma Li Dijî Cezayên Darvekirinê Em Tev bi Hevre ne (Ensemble contre la peine de mort) têkildarî darvekirinên li Îranê raporeke hevpar weşandin. Li gorî raporê di sala 2025an de hejmara darvekirinan li gorî sala berê wî ji sedî 68 zêde bûye û gihîştiye 1639 kesan.

Li gorî vê hejmarê rojane herî kêm 4 kes hatine darvekirin. Ji sala 1989an û vir ve cara yekem ewqas kes tên darvekirin.

48 jin hatin darvekirin

Li gorî raporê di sala 2025an de 48 jin hatine darvekirin ku ev hejmar di 20 salên dawî de hejmara herî zêde ye.

Rêxistinên mafên mirovan dibêjin ku darvekirin ji bo zextên siyasî û kontrola civakî têne bikaranîn. Rêveberê IHRê diyar kir ku rayedar hewl didin bi avakirina atmosfera tirsê xwepêşandanan bitepisînin. Rêxistina Efûyê ya Navneteweyî, jî diyar dike ku Îran li gorî nifûsa xwe yek ji wan welatan e ku hejmara herî zêde ya darvekirinan lê tê sepandin.

ÎSÎG: Di 6 mehên destpêkê ên salê de 1063 karker mirine

14 July 2026

Meclîsa ISIGê rapora xwe ya Hezîranê weşand. Li gorî raporê di meha Hezîranê de 228 karker mirin e.

Meclîsa Tenduristiya Karkeran û Ewlehiya Kar (İSİG) rapora xwe ya meha Hezîrana 2026an weşand.

Li gorî rapora İSİGê di şeş mêhên destpêkê ên sala 2026an de herî kêm hezar û 63 karker di dema karkirinê de mirine. Her weha li gorî raporê tenê di meha Hezîranê de herî kêm 228 karker di dema karkirinê de mirin e.

Di şeş mehên destpêkê yên sala 2026an hejmara karkerên mirine weha ye:

Di meha Kanûna Paşîn de 155, di Sibatê de 129, di Adarê de 149, di Nîsanê de jî 190, di meha Gulanê de 212 û di Hezîranê de 228 karker di dema karî de mirin e.

Di raporê de hatiye gotin ku mirin herî zêde di van beşan de pêk hatine:

Di sektora pîşesaziyê de 75, xizmet 43, avahîsazî 56 û di sektora çandiniyê de jî 54 karker mirine.

Di raporê de hatiye destnîşan kirin ku karkerên ku di vê mehê de mirine herî kêm 12 jê endamên sendîkayê ne, 216 karker jî endamê tu sendîkayek nebûne.

Li gorî komên temenî dabeşkirina mirinên di dema karî de yên di vê mehê de pêk hatine wiha ye:

Di navbera 15-17 salî de 6 karker,
Di navbera 18-29 salî de 33 karker,
Di navbera 30-49 salî de 97 karker,
Di navbera 50-64 salî de 65 karker,
65 salî û jortir 22 karker,
5 karkerên ku temenê wan diyar nebûye.

Di Hezîranê de jî zarok, jin û penaber mirin

Li gorî daneyên Meclîsa ÎSÎGê di meha Hezîranê de 6 karkerên zarok di dema karkirinê de mirine.

Her weha di heman mehê de herî kêm 10 karkerên jin jî di dema karkirinê de canê xwe ji dest dane.

Dîsa li gorî raporê di meha Hezîranê de 14 karkerên koçber/penaber mirine. Ji wan 5 Azerbaycanî, 3 Sûrî, 2 Misirî, 1 Çînî, 1 Îranî, 1 Ozbek û 1 jî Tirkmen bûn.

Bajarên ku karker lê mirine:

26 karker li Stenbolê; 11 li Bursayê; 9 li Kutahya, 9 li Rihayê, 7 li Antalya, 7 li Samsunê, 6 li Enqere, 6 li Manisayê, 5 li Îzmir, 5 li Kayseri, 5 li Mugla, 5 li Sakarya û 5 li Rûsyayê, 4 li Edene, 4 li Aydin, 4 li Denizli, 4 li Gumuşhane, 4 li Karaman, 4 li Kocaeli, 4 li Ordu, 4 li Rize, 4 li Zonguldak, 3 li Amasya, 3 li Balıkesir, 3 li Bilecik, 3 li Bolu, 3 li Amed, 3 li Duzce, 3 li Hatay, 3 li Kastamonu, 3 li Konya, 3 li Mersin, 3 li Nevşehir, 3 li Trabzon û li Agirî, Artvin, Erzurum, Dîlok, Isparta, Gurgum, Kırıkkale, Kırklareli, Mêrdîn, Osmaniye, Sinop, Sivas, Tekirdağ, Dersim û Yalovayê her yekeyan du karker û li Aksaray, Bartın, Bedlîs, Çanakkale, Çankırı, Çorum, Xarpêt, Eskişehir, Colemêrg, Îdir, Kırşehir, Meletî, Mûş, Niğde, Şirnex, Tokat, Wan, Cezayir, Macaristan û Sîrbistanê her yekeyan karkerek mirine.

Karkerên ku mirine ev in:

Recep Akgün, Yusuf Mert Aktepe, Mert Ali Arslantürk, Murat Demiroğlu, Haşim Özdemir, Osman Uysal, Muhammet Özkul, Nuri Özkan, Mehmet Demir, Salih Kaçan, Coşkun Çekici, Erkan Ali Ayçiçek, Derya Gündoğdu, Orhan Arslantaş, Melih Doğan, Yusuf İpek, Ayhan Uyumaz, İbrahim Baykar, Ömer Faruk Özkan, Tugay Çakmak, Irmak Ayşe Koparan, Burak Kırıkçı, Mustafa Sayın, Muhammed Casim Akar, Tufan Erdemir, Çağdaş Dursun, Ergin Yemez, Mehmet Ünal, Serdal Yıldırım, Guangyın Yuan, Şaban Kara, Ferhat Söyü, Mehmet Kahraman, Rahim Kurğa, Mertcan Çakır, Recep Tetik, Ramazan Erol, Yaşar Gönültaş, İsa Kocacık, Erdem Telli, Ertan Kavaklı, Atanazor Kazakov, Mustafa Karatepe, Harun Aslan, Murat Özdem, Eren Ketevu, Mustafa İnaç, Naci Gezer, Yunus Çekiç, İsmail Konur, Mehmet Emin Akman, Adem İpekçioğlu, İbrahim Gezici, Hüseyin Karaduman, N.Ö., Adem Bulut, Ferit Şahin, Aydın Zorlu, Ahmad Hussain, Salih Baycuman, Yasir Metin, Ramazan Çağlayan, İsmail Avcı, Ferdi Aydemir, Ali Özden, Onur Türkay, Saim Uzun, Yalçın Polat, Abdullah Kaya, Mehmet Demir, Hamit Sarı, Süleyman Türkoğlu, C.G., Yılmaz Çiller, Kemal Kaya, Ali Göçmen, Yusuf Poyraz, Sadık Koç, Murat Karakan, Ferhat Uzun, Servet Bekar, Ragab Sheba, Hüsnü Yılmaz, Hasan Sazak, Mahmud S., Musa Muslu, Abdullah Dursun, Eyüp Güngör, Faydat Avcı, Fatih Şakalar, Ferhat Çakır, Mustafa İzci, Hakan Akdoğan, Adem Pınar, Doğan Oğur, Muhammet Taş, Osman Koç, Tunahan Kaya, Ferhat Akyön, Mehmet Şükrü Akyol, Ergül Yıldız, Zülfü Uygur, Servet Eren, İhsan Uras, Sami Ayaz, Volkan Tanta, Gökhan Ilıman, Erdal Kahraman, Seçer Deveci, İbrahim Tektaş, Birkan Koraman, Nihat Kağba, İbrahim Güneş, İsmail Aktaş, Mehmet Şirin Çelik, Y.G., Erdem Kandırmış, Mehmet Olgun, Nazım Akkaya, Nadir Salmanov, Ahmet D., Ali Erol, Vedat Kaya, Hasan Şükrü Gedik, Rıfat Akalan, Bahtiyar Yıldız, Erdal Çiçek, Osman Tülü, Hüseyin Bölük, Mutlu Atalmış, Cantürk Topal, Savaş Cingözer, Hasan Çakmak, Haşim Değer, Halil İbrahim Aydın, Sercan Çelik, Tahirhan Uygar Güler, Fuad Orujov, Gismat Aliyev, Rajab Ahadov, Mahammad Aliyev, İsmail Erol, Esra Abacı Özdemir, Sinan Güleç, Yunus Kızılkaya, Turan Göl, İdris Tayyip Durmuş, Murat Bayırlı, Hasan Mermerkaya, Aykut Öztürk, Tayfun Baş, Deniz Berkay Gürakar, Aziz Aydın, Hakan Eyüpler, Fayık Yiğen, Fahrettin Ay, Mukarram Khamdamova, Güven Işık, Mustafa Kayhan, Metin (Agit) Erdoğan, Şükrü Emre Arslan, Merve Özdoğdu, Mehmet Tekeli, Zekiye Sayan, Yüksel Taşdemir, Hüseyin Atta Abdou Mohamed Assy, Köksal Çetin, Erdal Bilgiç, Satılmış Tunca, Batuhan Kara, Osman Gök, Selman Korkmaz, Ahmet Eryılmaz, Mehmet Bircan Ağrıkan, Muhammed Ali Tazegün, Mehmet Karadeniz, İbrahim Yılmaz, Beytullah Elmalı, Salim Arabacı, Mohammad El Hassan, Himmet Özkan, Hasan Doğan, Kadri Zengin, Şenay Pınarcı, Erdal Özkaya, Remzi Ömür, Veysel İnan, Turhan Keskin, Murat Kurt, Gazi Etkü, Gülseren Gezginer, Mesut Aras, Fazlı Yıldızlı, Ahmet Ahmet, Dursun Karakaş, Lokman Sönmez, Selahaddin Kaya, Mecid Kaya, Hasan Aslan, Abdullah Türk, Davut Yalçın, Halil Erdoğan, Meral Kılavuz, Hüseyin Kara, Yücel Yaman, Bayram Doğru, Okan Koç, Sabri O., Cesur Yaşar, Mehmet Türkay, Fazlı Dal, Mehmet Caymaz, Ekrem Arslan, Mahmut Doğan, Erdal Topal, Mehmet Ali Çınar, Kurban Bayır, Cüneyt Varlık, Ali Dağcı, Hüseyin Çalışkan, Samet Mercan, Fatma Çol, Zeki Burhan, Musa Tunç, Hüseyin Güder, Ali Ayhan û du karkerên ku navên wan diyar nebûne.

Nûçegihanê Niha+ê Abbas Vural dê îro îfadeyê bide

8 July 2026

Nûçegihanê Niha+ê Abbas Vural beriya Lûtkeya NATOyê ya li Enqereyê di serdegirtina malê de hatibû desteserkirin û herî dawî dema desteserkirinê 4 roj hatibû dirêjkirin û biryara nepenîtiyê li ser dosyeyê hebû. Her weha di dema desteserkirinê de Vûral hatibû derpkirin.

Nûçegihanê Niha+ê Abbas Vural beriya Lûtkeya NATOyê ya di 7-8ê Tîrmehê de, di 5ê Tîrmehê de bi serdegirtina malê de hatibû desteserkirin.

Parêzer Elif Yetiginê diyar kir ku Vûral û kesên ku pê re hatibûn desteserkirin wê îro li Emniyetê îfadeyê bide.

Derê malê şikandibûn û ketibûn hundir

Di vê navberê de, agahiyên derbarê desteserkirina Abbas Vûral de jî zelal bûn. Li gorî agahiyên hatine bidestxistin, polîsên tevgera taybet û yên Şaxa Têkoşîna Dije Terorê (TEM), di 5ê Tîrmehê de serê sibê bi hev re deriyê xaniyê ku Vural lê dima şikandibûn û ketibûn hundir.

Polîsan kesên di malê de bi lêdanê ji xew şiyar kirin û desten Vural û kesên pê re ji pişte ve kelemçekirin, avêtin erdê û dirêj kirin. Polîsan dest danîn ser telefon û kompîtiran û piştî ku şifreyên amûrên elektronîk girtin, tespîta nasnameya kesên di malê de kirin; paşê destûr dan ku cilên xwe biguherînin. Her weha piştre birin emniyete.

Parêzer Yetigînê ev pêkanîn pişrast kir û diyar kir ku ew kesên hatine desteserkirin ku nûçegihanê me Vural jî di nav wan de ye di dema kontrola tenduristiyê ya li nexweşxaneyê tûndkariya ku rûbirû mane li wir daye tomarkirin.

Çi bûbû?

Berî Lûtkeya NATOyê ya ku wê di 7-8ê Tîrmehê de li Enqereyê pêk were; li bajarên wekî Stenbol, Enqere, Îzmir, Kocaeli, Antalya, Dêrsim, Riha, Çanakkale û Bursayê bi ser malan de girtin.

Di serdegirtinan de akademisyen, parêzer, xwendekarên hiqûqê, endamên komeleyan, nûnerên partiyên siyasî û sendîkavan jî di nav de gelek kes hatibûn desteserkirin.

Komeleya Hiqûqnasên Hemdem (ÇHD) ragihandibû ku Seroka Şaxa Stenbolê ya ÇHDyê parêzer Ezgi Onalan û endamê komeleyê parêzer Yunusemre Işik serê sibê bi serdegirtina polîsan a li ser malên wan hatine desteserkirin.

Di daxuyaniya ku li ser hesabê medyaya civakî ya ÇHDyê hatî parvekirin de hat diyarkirin ku piştî operasyona li ser mala Onalanê, ew hatiye desteserkirin û di operasyonên hemwext de parêzeran agahî girtine ku gelek muwekîlên wan jî hatine desteserkirin. Komeleyê di daxuyaniya xwe de got: “Seroka Şaxa me ya Stenbolê Parêzer Ezgi Onalan serê sibê bi operasyoneke polîsan hat desteserkirin. Em hîn bûn ku bi awayekî hemwext gelek muwekîlên wê jî hatine desteserkirin.”

Serê sibê di encama operasyonên li ser malên wan de, nûçegîhanê Niha+ê Abbas Vural, edîtora T24ê Buse Sogutlu û edîtora Oda TVyê Ceren Erdogdu jî hatin desteserkirin.

DİSK Basin-İş, DFG û rêxistinên çapemeniyê li ser hesabê xwe yê medyaya civakî bertek nîşanî desteserkirina rojnamegeran dabûn.